Ξεχωριστό «επίδομα συγκατοίκησης» για όλους δεν υπάρχει. Υπάρχει όμως ένα μέτρο που δίνει ρητά περισσότερα χρήματα όταν μοιράζεσαι σπίτι: το φοιτητικό στεγαστικό επίδομα. Τα υπόλοιπα κρατικά προγράμματα στέγασης είναι φτιαγμένα για ένα νοικοκυριό ή για αγορά κατοικίας, και ελάχιστα αφορούν δύο ή τρεις συγκατοίκους. Αυτό ίσχυε για το ακαδημαϊκό έτος 2024-2025.
Φοιτητικό στεγαστικό επίδομα: εδώ η συγκατοίκηση μετράει
Από το 2022 το επίδομα είναι 1.500 € τον χρόνο και ανεβαίνει στα 2.000 € αν συγκατοικείς με άλλον φοιτητή (Star, Σεπτέμβριος 2022). Με τροπολογία του Μαρτίου 2024 (ν. 5094/2024, άρθρο 205) αυξήθηκε κατά 500 € για όσους σπουδάζουν εκτός Αττικής και Θεσσαλονίκης, από το ακαδημαϊκό έτος 2024-2025 (newmoney, ΑΠΘ). Τα ποσά ανά φοιτητή, τον χρόνο:
| Πού σπουδάζεις | Μένεις μόνος | Συγκατοικείς με φοιτητή |
|---|---|---|
| ΑΕΙ στην Αττική ή στην Π.Ε. Θεσσαλονίκης | 1.500 € | 2.000 € |
| ΑΕΙ εκτός Αττικής και Π.Ε. Θεσσαλονίκης | 2.000 € | 2.500 € |
Πηγή: Συχνές ερωτήσεις του Υπουργείου Παιδείας.
Ας πούμε ότι σπουδάζεις στην Πάτρα και νοικιάζεις διαμέρισμα με έναν συμφοιτητή σου, με κοινό μισθωτήριο. Αν πληροίτε και οι δύο τις προϋποθέσεις, ο καθένας παίρνει 2.500 €, δηλαδή 5.000 € τον χρόνο για το ίδιο σπίτι. Αν έμενες μόνος, θα έπαιρνες 2.000 €.
Ποιος το δικαιούται
- Έλληνας πολίτης ή πολίτης άλλης χώρας της ΕΕ, με ΑΦΜ και ακαδημαϊκή ταυτότητα σε ισχύ.
- Προπτυχιακός φοιτητής για πρώτο πτυχίο, που νοικιάζει σπίτι σε άλλη πόλη από τη μόνιμη κατοικία της οικογένειας και δεν μένει σε φοιτητική εστία.
- Οικογενειακό εισόδημα του προηγούμενου έτους έως 30.000 €, συν 3.000 € για κάθε εξαρτώμενο παιδί μετά το πρώτο. Για το Δημοκρίτειο, το Πανεπιστήμιο Αιγαίου και το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας το όριο είναι 40.000 €.
- Τουλάχιστον τα μισά μαθήματα του προηγούμενου έτους περασμένα (οι πρωτοετείς εξαιρούνται) και μίσθωση που καλύπτει τουλάχιστον έξι μήνες του ακαδημαϊκού έτους (stegasi.gov.gr).
Για να πάρεις το ποσό της συγκατοίκησης
- Ο συγκάτοικός σου πρέπει να είναι κι αυτός προπτυχιακός για πρώτο πτυχίο, να μην έχει ξεπεράσει την κανονική διάρκεια σπουδών και η σχολή του να είναι στην ίδια πόλη ή περιφερειακή ενότητα με τη δική σου. Οι φοιτητές του ΕΑΠ δεν μετράνε.
- Ο ΑΦΜ του πρέπει να είναι δηλωμένος ως μισθωτής στο ίδιο μισθωτήριο, δηλαδή στην ηλεκτρονική δήλωση μίσθωσης στο Taxisnet. Αν το σπίτι είναι μόνο στο δικό σου όνομα, παίρνεις το απλό ποσό.
- Αν συγκατοικείς με κάποιον που δουλεύει ή δεν σπουδάζει, δεν υπάρχει προσαύξηση.
Η αίτηση γίνεται μία φορά τον χρόνο, συνήθως Ιούνιο με Ιούλιο, στο stegastiko.minedu.gov.gr με τους κωδικούς Taxisnet. Τα χρήματα έρχονται αφού κλείσει το ακαδημαϊκό έτος, οπότε η εγγύηση και τα πρώτα ενοίκια του Σεπτεμβρίου βγαίνουν από την τσέπη σου ή των γονιών σου.
Τα άλλα προγράμματα και γιατί σπάνια αφορούν συγκατοίκους
Επίδομα στέγασης του ΟΠΕΚΑ. Για νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος που νοικιάζουν την κύρια κατοικία τους: 70 € τον μήνα, συν 35 € για κάθε επιπλέον μέλος, με ανώτατο όριο τα 210 €. Το εισοδηματικό όριο για ένα άτομο είναι 7.000 € τον χρόνο και χρειάζονται πέντε χρόνια νόμιμης και μόνιμης διαμονής στην Ελλάδα (ΟΠΕΚΑ). Μετράει το νοικοκυριό σου, όχι το σπίτι, και οι κανόνες δεν προβλέπουν κάτι για συγκατοίκους που δεν είναι οικογένεια.
«Σπίτι μου ΙΙ». Χαμηλότοκα δάνεια για αγορά πρώτης κατοικίας από άτομα 25 έως 50 ετών, με συνολικό προϋπολογισμό 2 δισ. € (1 δισ. € άτοκα από το Ταμείο Ανάκαμψης και 1 δισ. € από τις τράπεζες). Οι αιτήσεις ανοίγουν τον Ιανουάριο του 2025 (Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα, Ελλάδα 2.0). Αφορά όποιον σκέφτεται να σταματήσει να νοικιάζει, όχι όποιον μοιράζεται ενοίκιο.
«Στέγαση και Εργασία για αστέγους ΙΙ». Πρόγραμμα του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας για ανθρώπους χωρίς στέγη: επιδότηση ενοικίου και βασικών αναγκών, ψυχοκοινωνική στήριξη και βοήθεια για εύρεση δουλειάς. Το υλοποιούν δήμοι, Κέντρα Κοινωνικής Πρόνοιας, πιστοποιημένες ΜΚΟ και ο ΟΠΕΚΑ, από το 2022 ως το τέλος του 2026 (stegasi.gov.gr).
«Επιδότηση ενοικίου ή συγκατοίκησης» για πληγέντες. Αν έχεις δει τη φράση στις ειδήσεις, αφορά όσους έχασαν προσωρινά το σπίτι τους από φυσική καταστροφή. Μετά τις πλημμύρες του Daniel, τον Σεπτέμβριο του 2023, οι πληγέντες μπορούσαν να επιλέξουν επιδότηση ενοικίου ή συγκατοίκησης (π.χ. φιλοξενία σε συγγενείς) από 330 έως 500 € τον μήνα (Έθνος). Δεν έχει σχέση με φοιτητές ή νέους που μοιράζονται σπίτι.
Πρωτοβουλίες εκτός κράτους
Το 2023 ξεκίνησε η πρωτοβουλία πολιτών «Κοινότητες συγκατοίκησης ηλικιωμένων και μη – Φτιάχνω το μέλλον μου», με στόχο αυτοδιαχειριζόμενα σπίτια όπου άνθρωποι μεγαλύτερης ηλικίας μένουν μαζί και στηρίζουν ο ένας τον άλλον. Το καλοκαίρι του 2023 έκανε μια πρώτη δοκιμαστική συγκατοίκηση στην Αιδηψό και ψάχνει συνεργασία με δήμους για χώρους (ΕΡΤ). Κρατική χρηματοδότηση δεν έχει.
Για τους περισσότερους, πάντως, η συγκατοίκηση στήνεται ακόμα με τον παλιό τρόπο: ομάδες στο Facebook, αγγελίες στο Spitogatos και στο xe.gr, γνωστοί της σχολής.
Τι να κάνεις στην πράξη
- Αν σπουδάζεις, βάλτε και οι δύο τον ΑΦΜ σας ως μισθωτές στη δήλωση μίσθωσης στο Taxisnet. Χωρίς αυτό χάνεις 500 € τον χρόνο.
- Σημείωσε τον Ιούνιο με Ιούλιο για την αίτηση του επιδόματος και κράτα αντίγραφο του μισθωτηρίου.
- Υπολόγισε ότι τα χρήματα έρχονται αναδρομικά. Η εγγύηση (συνήθως ένα με δύο ενοίκια) πρέπει να βγει από την αρχή.
- Αν δεν σπουδάζεις, μην υπολογίζεις σε κρατική ενίσχυση για τη συγκατοίκηση. Το όφελος είναι ότι μοιράζεσαι ενοίκιο, κοινόχρηστα και λογαριασμούς.
Αν ψάχνεις συγκάτοικο για να πάρεις το ποσό της συγκατοίκησης, στο MyRoomie βλέπεις φοιτητές με επαληθευμένη ταυτότητα που ψάχνουν σπίτι στην ίδια πόλη και τα λέτε στα μηνύματα πριν κλείσετε ραντεβού. Δες τη φοιτητική συγκατοίκηση στο MyRoomie.
